Ludność Bartoszyc: ile osób mieszka w mieście, jak ubywa i skąd te liczby

Ile mieszkańców mają Bartoszyce?

Bartoszyce liczyły 20 767 mieszkańców na 31 grudnia 2025 r., według stanu GUS. Rok wcześniej, na koniec 2024 r., było to 21 055 osób, a dwa lata wcześniej, na koniec 2023 r., 21 314.

W mojej dawnej pracy bibliotecznej liczba bez daty stanu bywała bezużyteczna: zawsze sprawdzałam najpierw, na jaki dzień. Ludność gmin jest podawana raz w roku, według stanu na 31 grudnia, i obejmuje osoby zameldowane, a nie te, które faktycznie mieszkają w mieście. Stąd różnice między portalami, które opisuję na końcu tekstu.

Jak zmieniała się liczba mieszkańców od 2016 roku?

Czy liczba mieszkańców Bartoszyc spada? Tak, w każdym roku szeregu 2016–2025, bez wyjątku.

Od 24 001 osób w 2016 r. ubyło 3 234 mieszkańców, 13,5% w dziewięć lat, średnio ok. 360 rocznie. To tyle osób, ile mieszka w niejednym bartoszyckim osiedlu, rozłożone na dziewięć lat zamiast na jedną ulicę. Licząc tylko od 2020 r., spadek sięga 7,3%.

Największy roczny ubytek w całym szeregu przypada na 2020 r.: 878 osób, ponad dwa razy więcej niż w sąsiednich latach. Statystyka nie podaje przyczyny tego wyniku; ten rok czytam jako punkt zwrotny w szeregu, nie jako opis dwunastu miesięcy wyjazdów.

Dlaczego ludzi ubywa?

Liczba mieszkańców zmienia się z dwóch powodów naraz: z przyrostu naturalnego, czyli różnicy między urodzeniami a zgonami, i z migracji, czyli różnicy między zameldowaniami a wymeldowaniami. Statystyka liczy osoby zameldowane, więc nie widzi nikogo, kto mieszka w mieście bez meldunku, ani nikogo, kto się wymeldował.

Dla samego miasta urzędy nie publikują osobno liczby urodzeń, zgonów ani salda migracji, tylko wynik końcowy, czyli stan na 31 grudnia. Mechanizm widać za to na sąsiedniej gminie wiejskiej Bartoszyce, otaczającej miasto. W 2025 r. urodziło się tam 51 dzieci, zmarło 102 osoby, a saldo migracji wyniosło −22 (zestawienia poland.gg). To dane gminy wiejskiej, nie miasta, choć mechanizm działa tak samo po obu stronach granicy administracyjnej.

Najpierw ubywa, jak sądzę, roczników, które kończą szkołę i wyjeżdżają z miasta. Ubytku osób zameldowanych nie warto mylić z pustymi mieszkaniami. Co dziś jest wystawione i za ile, zebraliśmy w tekście o mieszkaniach na sprzedaż w Bartoszycach.

Jaką powierzchnię mają Bartoszyce?

Bartoszyce zajmują 11,79 km². Przy stanie ludności na 1 stycznia 2024 r. dawało to gęstość zaludnienia 1 807,8 osoby na km²; przy ludności z końca 2025 r. wychodzi już ok. 1 761 osób na km². Miasto się nie powiększyło, tylko ubyło w nim ludzi.

Miasto leży nad Łyną, na Nizinie Sępopolskiej, w jej dolnym biegu, na wysokości 41 m n.p.m. Tereny zieleni zajmują 13,65% powierzchni, a lasy 7,8%; pod względem powierzchni Bartoszyce są dopiero na 2443. miejscu wśród gmin w Polsce, ale pod względem gęstości zaludnienia na 48. (geoportal-krajowy.pl). Miasto małe powierzchniowo, ale gęsto zabudowane.

Na planach miasta sprzed 1945 r. dawny obrys Bartoszyc jest wyraźnie mniejszy niż dzisiejsze granice administracyjne.

Czy Bartoszyce leżą na Warmii?

Nie, w sensie historycznym: Bartoszyce leżą w Prusach Dolnych, na dawnej pruskiej Barcji, kilkanaście kilometrów na północ od historycznej granicy Warmii. Miasto założono w 1240 r., prawa miejskie otrzymało w 1332 r.; po niemiecku nazywało się Bartenstein, po polsku dawniej Barsztyn. Całą oś czasu, od pruskiego grodziska po powojenną zmianę nazwy, zbiera osobny wpis o historii Bartoszyc.

Tak, w sensie administracyjnym: Bartoszyce leżą w województwie warmińsko-mazurskim, a w latach 1975–1998 należały do województwa olsztyńskiego. Mieszkańcy i tak mówią, że mieszkają na Warmii, bo tak nazywa się województwo; ten magazyn pisze podobnie, gdy używa określenia „północna Warmia”.

Ile osób mieszka w powiecie bartoszyckim?

Powiat bartoszycki liczył 51 335 mieszkańców na koniec 2025 r. (zestawienie poland.gg). Samo miasto Bartoszyce to z tego ok. 40%, a miasto razem z otaczającą je gminą wiejską: ok. 60% ludności powiatu, czyli 30 850 osób.

Gmina wiejska Bartoszyce to osobna jednostka samorządu, otaczająca miasto pierścieniem 31 sołectw i 111 miejscowości; jej urząd mieści się w samym mieście, przy pl. Zwycięstwa 2. Powierzchniowo gmina wiejska jest 36 razy większa od miasta, ale ludności ma o połowę mniej.

Portale statystyczne, które pod hasłem „Bartoszyce” pokazują liczbę 10 083, opisują właśnie tę gminę wiejską, nie miasto. Łatwo się pomylić, jeśli nie sprawdzi się kodu TERYT przy liczbie. W rozmowie „Bartoszyce” oznacza miasto; w statystyce trzeba patrzeć, którą jednostkę ma się przed oczami. Sępopol, najmniejsze miasto powiatu, pokazuje tę samą statystykę w dużo mniejszej skali.

Praca i firmy: co mówią liczby GUS

W 2025 r. w rejestrze bezrobotnych w Bartoszycach było 840 osób, o 650 mniej niż w 2016 r. (1 490), choć o 91 więcej niż rok wcześniej, w 2024 r. (749). To ok. 40 bezrobotnych na 1000 mieszkańców miasta.

Liczba podmiotów gospodarki narodowej w rejestrze REGON, licząc na 10 tys. mieszkańców, wzrosła z 895 w 2016 r. do 1 082 w 2025 r., o 10% wobec 2020 r. Ten wskaźnik rośnie także dlatego, że maleje mianownik: mieszkańców ubywa, więc liczba firm na głowę pnie się w górę, nawet gdy samych firm nie przybywa aż tak szybko. Wskaźniki per capita trzeba czytać razem z tabelą ludności, nie osobno.

Przeciętne wynagrodzenie brutto w powiecie bartoszyckim wzrosło z 3 449,70 zł w 2016 r. do 8 150,88 zł w 2025 r., o 77,6% wobec samego 2020 r. Polskawliczbach.pl umieszcza Bartoszyce na 15. miejscu wśród miast Polski z największym bezrobociem rejestrowanym; te liczby dotyczą miasta, wynagrodzenia zawsze powiatu: dwie różne jednostki w jednej tabeli.

Część mieszkańców pracuje i uczy się w Olsztynie, 72 km stąd; o codziennych dojazdach busem do Olsztyna pisze osobny tekst w tym magazynie.

Ilu bezrobotnych rejestruje tu urząd i kto w mieście zatrudnia, opisujemy osobno w tekście o rynku pracy w Bartoszycach.

Skąd te liczby i jak je sprawdzić?

Wszystkie liczby w tym tekście pochodzą z Głównego Urzędu Statystycznego (GUS), głównie z Banku Danych Lokalnych, według stanu na 31 grudnia. Różnice między portalami w wyszukiwarce biorą się z dwóch rzeczy. Pierwsza to data stanu (31 grudnia, 1 stycznia albo inny dzień), druga to jednostka: miasto albo gmina wiejska pod tą samą nazwą.

Wikipedia i GUS zgadzają się dla 2023 r. (21 314 osób); różnią się tylko datą zapisu, nie liczbą. Polskawliczbach.pl podaje z kolei 21 180 osób dla 2024 r., liczbę bliską, ale nie identyczną z GUS (21 055); rozbieżności portal nie wyjaśnia.

Źródła, z których korzystałam przy tym tekście: – GUS, Bank Danych Lokalnych. dane roczne dla miasta, gminy wiejskiej i powiatu, stan na 31 grudnia – Wikipedia. te same dane GUS, opisane jako stan na 1 stycznia kolejnego roku – poland.gg i mscanner.pl. zestawienia danych GUS, czasem pod hasłem „Bartoszyce” opisujące gminę wiejską, nie miasto – Polona, Biblioteka Narodowa. zdigitalizowane roczniki statystyczne sprzed lat

Przy każdej liczbie warto zapisać źródło, datę stanu i kod jednostki. W Polonie jest zdigitalizowany „Rocznik Statystyczny Powiatu Bartoszyce” R. 1 z 1971 r., wydany przez Powiatowy Inspektorat Statystyczny w Bartoszycach. W całej bazie jest 41 publikacji z hasłem „Bartoszyce”, najstarsza z 1946 r. To dobry punkt startu dla kogoś, kto chciałby policzyć, ile miasta przybyło po wojnie. Bieżące komunikaty miasta zebrane są w tekście o tym, skąd brać aktualności z Bartoszyc.

Czy są już dane za 2026 rok?

Nie, stan ludności na 31 grudnia 2026 r. ukaże się dopiero w 2027 r. Ostatnia oficjalna liczba to stan z końca 2025 r. z tabeli wyżej. Przy tempie ubytku z ostatniego roku szeregu (−288 osób) na koniec 2026 r. wyszłoby ok. 20 480 mieszkańców. To własny rachunek z tempa spadku, nie oficjalna dana.